بازی بزرگ چین در ایران
۲۸ بهمن ۱۳۹۹
توافقی پایدار با ایران: پیشنهادی برای غرب
۲۸ بهمن ۱۳۹۹

پنج دلیل دفاع از برجام از نظر دکتر هادیان

دکتر هادیان استاد روابط الملل دانشگاه تهران در پاسخ به سوال مجله فرهنگ دیپلماسی که “در سنت دیپلماسی، بستن پیمان­های بین­المللی و وفاداری به آن، اوج پیشرفت دیپلماسی است. از این لحاظ، برجام پیشرفت دیپلماتیک مهمی برای ایران به شمار می­ رود: ایران در برابر همه قدرت­های جهانی مذاکرات قابل قبولی بر سر منافع خود انجام داد و اتفاقاً خروج ترامپ از آن، نشان داد که لابد کار مهمی انجام شده که دولت ترامپ از آن ناراضی است. حال، اینکه یک ابرقدرت به دلیل زورگویی بر سر این پیمان نمی­ماند و یا دولت به اشتباه تصور می­کرد برجام می­تواند تمام مشکلات اقتصادی را حل و فصل نماید، اینها ایراداتی ورای ارزش دیپلماتیک برجام هستند. ارزیابی شما در مورد این پیشرفت دیپلماتیک چیست؟”گفت: من همیشه از منتقدان پروپاقرص برجام بوده­ام، اما به پنج دلیل از برجام دفاع کرده­ام: نخست، شکست بن­بست استراتژیک بود. ما در بن­بستی قرار گرفته بودیم که یک سوی آن جنگ بود و سوی دیگر، تسلیم و تحقیر یا این فرض که برویم و بمب بسازیم. برجام این بن­بست را شکست و راه دیگری پیش روی ما گذاشت. دوم اینکه برجام، موقعیت ما را «غیرامنیتی» کرد. آمریکا در گذشته تلاش کرده بود ما را امنیتی سازد، اما موفق نشده بود. در دوره دولت گذشته، این اتفاق افتاده بود و شاخص موفقیت آمریکا هم قطعنامه­های شورای امنیت سازمان ملل متحد علیه ایران بود. آنها بر پایه این قطعنامه­ها ما را تحریم کرده و در انزوای سیاسی گذاشتند. اتفاقاً اگر دقت کنید، ناراحتی اسرائیل و عربستان از این است که برجام سبب غیرامنیتی شدن ایران شده است. سوم اینکه برجام سبب «عادی­سازی» روابط ایران و جهان شده است. در گذشته، تلاش شده بود دولت ایران را «غیرعادی» نشان دهند و رفتارهایش را خطرناک جلوه دهند. اما با مذاکرات منطقی و عقلایی با شش کشور شد و نیز چهره­­­ای که اکنون از ایران در روابط بین­المللی مطرح است، این نگرش نادرست رفع شده است. چهارم، ما اکنون درگیر مسائل منطقه­ای هستیم و در معرض ناامنی قرار داریم که برجام، گستره این تهدیدهای امنیتی را کاهش داده است. پنجم اینکه در برجام آمده بود تحریم­ها رفع می­شوند که خوب، بدعهدی شد و نشدند یا برخی برداشته شدند و دوباره از سر گرفته شدند. برخی ایراداتی به برجام وارد می­کنند که منطقی و استراتژیک نیست. مثلاً اینکه عده­ای اکنون ایراد می­گیرند که برجام چرا به صورت معاهده تنظیم نشد و این چون یک دستور بوده، اکنون لغو شده است. این اصولاً دعوای درستی نیست. ترامپ در جایگاه رئیس­جمهور آمریکا در صورتی که تشخیص می­داد، معاهده را هم کنار می­گذاشت. او اکنون خلاف نظر کنگره از بودجه دفاعی برای ساخت دیوار مکزیک بهره می­گیرد، از کنوانسیون آب و هوایی پاریس خارج می­شود، پافشاری می­کند عنوان نفتا که سال­ها به این صورت بوده را تغییر دهند، و . . . . برخی نیز روی شمار سانتریفیوژ، میزان اورانیوم غنی­شده یا سوخت رآکتور متوقف شده­اند. این مسائل، فهم استراتژیک می­خواهد که ما تصویری کلی از خودمان، منطقه و نظام بین­المللی داشته باشیم و مسائل ملی­مان را اولویت­بندی کنیم. ادامه مصاحبه مفصل دکتر هادیان در خصوص سیاست خارجی ایران با مجله فرهنگ دیپلماسی را در شماره اول مجله مطالعه کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.